Niealimentacja w Polsce, czyli co naprawdę utrudnia skuteczną egzekucję alimentów?
Niealimentacja od lat pozostaje jednym z największych problemów społecznych i prawnych w Polsce. Mimo kolejnych zmian przepisów skuteczność egzekucji alimentów nadal pozostaje na niewystarczającym poziomie, a kancelarie komornicze każdego dnia mierzą się z podobnymi problemami, ukrywaniem dochodów, pracą w szarej strefie czy celowym unikaniem odpowiedzialności finansowej wobec dzieci.
Właśnie temu tematowi poświęcony był webinar ekspercki „Niealimentacja w praktyce egzekucyjnej”, organizowany przez CATOBE oraz BKZB. Spotkanie zgromadziło komorników sądowych, adwokatów oraz ekspertów prawa rodzinnego, którzy na co dzień pracują ze sprawami alimentacyjnymi i dobrze znają realne problemy systemu.
Webinar był również podsumowaniem prac nad raportem dotyczącym zjawiska niealimentacji i trudności w egzekucji świadczeń alimentacyjnych.
Skuteczność egzekucji alimentów nadal pozostaje dużym wyzwaniem
Eksperci uczestniczący w debacie zgodnie podkreślali, że problem niealimentacji nie wynika dziś wyłącznie z braku przepisów.
Komornicy zwracali uwagę, że największym wyzwaniem w praktyce pozostaje:
- ukrywanie majątku i dochodów,
- fikcyjne zatrudnienie,
- praca „na czarno”,
- oraz utrudniony i zbyt wolny przepływ informacji pomiędzy instytucjami.
W praktyce oznacza to, że nawet prawomocny wyrok sądu bardzo często nie gwarantuje dziecku realnego wsparcia finansowego.
Podczas webinaru wielokrotnie wybrzmiewało również, że problem niealimentacji nie jest wyłącznie problemem finansowym. Za każdą sprawą stoją konkretne dzieci i rodzice, którzy przez wiele miesięcy pozostają bez środków potrzebnych do codziennego funkcjonowania.
Automatyzacja kancelarii komorniczych może realnie zwiększyć skuteczność egzekucji
Jednym z najczęściej pojawiających się tematów była potrzeba większej automatyzacji procesów egzekucyjnych oraz wykorzystania nowoczesnych technologii wspierających pracę kancelarii komorniczych.
Eksperci wskazywali, że obecny system często nie nadąża za sposobami ukrywania dochodów przez dłużników alimentacyjnych. Coraz większego znaczenia nabiera więc:
- szybszy dostęp do danych,
- sprawniejsza wymiana informacji między instytucjami,
- automatyczne ustalanie majątku i źródeł dochodu,
- oraz rozwiązania wspierające wykrywanie prób ukrywania majątku.
W CATOBE bardzo wyraźnie widzimy, że kancelarie komornicze potrzebują dziś narzędzi, które pozwolą ograniczyć czas poświęcany na powtarzalne czynności administracyjne i jednocześnie zwiększą skuteczność postępowań alimentacyjnych.
Alimenty natychmiastowe i waloryzacja świadczeń
Eksperci biorący udział w webinarze podkreślali również potrzebę uproszczenia procedur związanych z zabezpieczeniem alimentów na rzecz dziecka.
Zdaniem uczestników obecny system działa zbyt wolno, a samotni rodzice często przez wiele miesięcy pozostają bez realnego wsparcia finansowego. W trakcie debaty wskazywano między innymi na potrzebę:
- wprowadzenia alimentów natychmiastowych,
- automatycznej waloryzacji świadczeń alimentacyjnych,
- oraz stworzenia bardziej przejrzystych zasad ustalania wysokości alimentów.
W dyskusji pojawiły się również przykłady rozwiązań funkcjonujących w innych krajach europejskich, gdzie stosowane są specjalne tabele alimentacyjne pomagające określać wysokość świadczeń w bardziej przewidywalny sposób.
Potrzebna jest również zmiana społecznego podejścia do alimentów
Podczas webinaru wielokrotnie podkreślano, że problem niealimentacji ma również bardzo silny wymiar społeczny i mentalnościowy.
Eksperci zwracali uwagę, że w Polsce nadal funkcjonuje szkodliwe przekonanie, zgodnie z którym unikanie płacenia alimentów bywa postrzegane jako przejaw „sprytu” lub „zaradności”. Tymczasem alimenty nie są formą konfliktu pomiędzy rodzicami, są podstawowym obowiązkiem wobec własnego dziecka.
W debacie pojawił się także postulat prowadzenia szerokich kampanii społecznych i edukacyjnych, które pomogłyby zmienić sposób myślenia o odpowiedzialności rodzicielskiej i skutkach niealimentacji.
Głos praktyków trafi do Ministerstwa Sprawiedliwości
Istotnym elementem webinaru była otwarta dyskusja uczestników, komorników, prawników i praktyków, którzy na co dzień prowadzą sprawy alimentacyjne.
To właśnie doświadczenia osób pracujących bezpośrednio z problemem niealimentacji pozwoliły wskazać najważniejsze obszary wymagające zmian. Organizatorzy zapowiedzieli, że wnioski wypracowane podczas debaty zostaną przekazane do Ministerstwa Sprawiedliwości jako głos środowisk zaangażowanych w egzekucję świadczeń alimentacyjnych.
Dzisiejsza dyskusja pokazała bardzo wyraźnie, że poprawa skuteczności egzekucji alimentów wymaga nie tylko zmian legislacyjnych, ale również lepszej współpracy instytucji, nowoczesnych systemów wspierających pracę kancelarii komorniczych oraz zmiany społecznego podejścia do odpowiedzialności za dziecko.
Dowiedz się więcej o naszych inicjatywach:
🔗 Niealimentacja w Polsce
https://catobe.pl/niealimentacja-w-polsce/
🔗 Niealimentacja – problem, którego nie możemy dłużej ignorować
https://catobe.pl/niealimentacja-problem-ktorego-nie-mozemy-dluzej-ignorowac/
🔗 Niealimentacja w praktyce – sugestie do Ministerstwa Sprawiedliwości i odpowiedź
https://www.linkedin.com/feed/update/urn:li:activity:7371449210833039360
🔗 Egzekucja alimentów w Polsce to poważne wyzwanie
https://catobe.pl/egzekucja-alimentow-w-polsce-to-powazne-wyzwanie/
🔗 Alimenty natychmiastowe – co oznaczają dla kancelarii komorniczych i egzekucji alimentów?
https://catobe.pl/alimenty-natychmiastowe-co-oznaczaja-dla-kancelarii-komorniczych-i-egzekucji-alimentow/
